Dit artikel gaat verder in op authenticiteit, één van de 8 eigenschappen die Inge Nuijten onderscheid als eigenschappen van Dienend Leiderschap. Lees hier verder over dienend leiderschap.

Authenticiteit heeft ermee te maken wie je echt bent. Weet je wie je echt bent? Kun je die persoon ook zijn? Om antwoorden op deze vragen te kunnen geven is het nodig om tot jezelf te komen. In 2003 schreef Bill George een boek over Authentiek leiderschap en naar aanleiding daarvan verscheen er in 2007 een artikel in de Harvard Business Review ‘Discovering Your Authentic Leadership’.

Onze eigen ontwikkeling

We hebben allemaal de capaciteit om anderen te inspireren en in hun kracht te zetten, maar we moeten ons eerst toewijden aan persoonlijke groei en onze ontwikkeling als leiders (George et al., 2007). Dit artikel was resultaat van meer dan duizend studies in de afgelopen vijftig jaar over de leiderschapsstijlen, karaktereigenschappen en persoonlijke krachten van grote leiders. Geen van deze studies heeft de ideale leider ontdekt maar er is wel ontdekt dat al deze leiders iets gemeen hadden en dit was dat ze authentiek waren (George et al., 2007). Deze leiders:

• …worden niet als authentieke leiders geboren maar hadden geleerd zichzelf te zijn, probeerden niet iemand anders te imiteren;
• …kennen en accepteren hun eigen levensverhaal, hun successen en momenten van falen;
• …weten wie ze zijn en wat voor effect dat op andere heeft;
• …volgen hun principes, testen deze onder de druk van de praktijk en gebruiken deze in hun leiderschap;
• …weten wat hun motiveert en hebben een balans in intern en externe motivatie;
• …hebben een ‘supportteam’, mensen die om hen heen staan en waarmee ze feedback van krijgen en;
• …integreren hun leven, ze waren dezelfde thuis, bij vrienden of familie en op het werk

Omgaan met kritiek

Vaak houdt het authentiek zijn verband met de mate waarop je kunt omgaan met kritiek, want je bent bewust van jezelf en kunt jezelf en jouw gedrag verklaren en verantwoorden. “Bewustzijn betekent dat we helemaal in het hier en nu leven en onze verantwoordelijkheid nemen.” (Greenleaf, 1970/1996)

Anna Terruwe deed onderzoek naar mensen die niet zichzelf konden zijn of waarbij hun gevoelsontwikkeling was vastgelopen. Zij ging met mensen terug naar hun levensverhaal en het effect was dat mensen elk op hun eigen moment hun zelfwaarde terugvonden (Vekeman, 2005). In 1972 schreef zij: “In de bevestiging mag de ander geheel zijn zoals hij is, om te kunnen worden die hij is maar nog niet kan zijn; en hij mag zichzelf worden op zijn wijze en zijn uur.”

De kracht van stilte

De stilte opzoeken draagt bij om jezelf te worden en/of te leren kennen. Probeer maar eens stil te zijn, dit confronteert je met jezelf. Stilte levert grofweg drie reacties op, sommige mensen vinden het heerlijk, sommige mensen vinden het komisch en beginnen te lachen en sommige mensen vinden het vreselijk, die stilte. Deze reacties zeggen iets over de persoon die ze zijn (Nuijten, 2010).

Medewerkers leren kennen

Als leidinggevende kijken naar de authenticiteit van je medewerkers kan reacties opleveren. Toen Tex Gunning van Axo Nobel kringgesprekken organiseerde waarin medewerkers persoonlijke verhalen over levensvormende gebeurtenissen moesten vertellen kreeg hij veel kritiek. De vakbond kwam op bezoek en zei: “U graaft in privé, dat heeft niks met werk te maken, dat gaat u helemaal niks aan!” Het antwoord van Tex was: “al jaren willen de bonden een werkomgeving creëren die socialer en humaner is, en als ik een gemeenschap probeer te bouwen, zeggen jullie dit. Jullie zouden er vóór moeten zijn.” (Sahadat, 2008). Aan dit voorbeeld kunnen we zien wat een primaire reactie zou kunnen zijn en ook wat het gevolg is van een leider die weet wat hij doet. Tex Gunning initieerde deze gesprekken en kon ook verantwoorden waarom.

Authenticiteit en vertrouwen

Leiders die niet authentiek zijn worden niet vertrouwd (George, et al., 2007) en vallen vaak door de mand. Een voorbeeld is Rijkman Groenink, hij leek niet te weten wat hem dreef en waar hij energie vandaan haalde en uiteindelijk viel hij door de mand (Smit, 2010).

4 tips om te werken aan Authenticiteit

1. Dezelfde persoon zijn, overal, altijd
2. Zorgen dat je jouw levensverhaal, momenten van succes en falen kent, weten wie je bent en wat voor effect dat op anderen heeft
3. Zorgen voor een ‘supportteam’ om je heen waar je op kunt terugvallen
4. Je waarden en principes kennen, zorgen dat deze duidelijk zijn, deze testen en ervoor staan

 Meer lezen over dienend leiderschap?

Bronnen over Authenticiteit

George, B., Sims, P., McLean, A.N. & Mayer, D., Discovering Your Authentic Leadership, Harvard Business Review, februari 2007, p. 129 – 138

Greenleaf, R., De Dienaar als Leider, Den Haag, 1970/1991, Academic Service, p. 23 – 51

Nuijten, I., , Servant leadership en lerende organisaties, College – Minor HRD, Christelijke Hogeschool Ede Ede, 9 september 2010

Sahadat, L., Tex Gunning: ‘Niemand wil werken voor een bruut’, VKBanen.nl, 14 oktober 2008

Smit, J., De Prooi, Amsterdam, 2010, Promotheus

Vekeman, H., Bevestiging van de hele mens: een opgave, Haptonomisch Contact, maart 2006, p. 8 – 18, met toestemming overgenomen uit ABRI, Tijdschrift voor bevestigend samenleven, december 2005

Het bericht Authenticiteit: jezelf kennen en zijn verscheen eerst op Jan van Baardewijk.